Modi’nin biyografisini yazan analist Nilanjan Mukhopadhyay, Fransız haber ajansı AFP’ye yaptığı değerlendirmede, “İstifa kesinlikle sürpriz oldu, çünkü geri adım atmak Sayın Modi’nin mizacına uygun bir durum değil” dedi.
Mukhopadhyay, yaşanan geri çekilmeyi, Modi’nin 2001 yılında Gujarat Eyaleti Başbakanı olarak öne çıkmasından bu yana “Modi markasına” vurulmuş “mümkün olan en büyük darbe” olarak nitelendirdi.
Mukhopadhyay, “25 yıllık marka inşası ağır bir hasar aldı. Bu durumdan hemen toparlanıp toparlanamayacağından pek emin değilim” ifadelerini kullandı.
Hükümet ilk aşamada protestoları kontrol altına alabileceği yönünde bir tablo çizdi.
Ancak 20 Temmuz’da parlamentoya yürümek isteyen kitlelere polisin müdahale etmesi ters tepti. Bu da harekete olan desteği artırarak sınav sızıntılarına yönelik tepkiyi, gençlerin genel memnuniyetsizliğini dile getirdiği daha geniş bir protestoya dönüştürdü.
Polis müdahalesine ait görüntülerin internette yayılmasıyla birlikte muhalefet partileri ve sivil toplum kesimleri protestocuların yanında yer aldı.
Toplumsal ivme arttıkça, hükümet için sert tutumunu sürdürmenin siyasi maliyeti riski üstlenmekten daha ağır hale geldi.
Bir diğer analist Bose, AFP’ye yaptığı açıklamada, “Bu gençler, dik durulduğunda başarı elde edilebileceğini gösterdi. Korku duvarını aştılar” değerlendirmesinde bulundu.
Bose, protestoların Modi ve iktidardaki sağcı Bharatiya Janata Party’nin (BJP) yenilmez olduğu yönündeki algıyı da zedelediğini aktardı.
Yaşanan geri adımlara rağmen Modi ulusal siyasetteki ağırlığını koruyor. Hükümet ise sınav kâğıtlarının sızdırılmasına karışanlara yönelik hızlı cezai yaptırımlar ve yasal reformlar vaat ederek krizin önüne geçmeye çalışıyor.
Huzursuzluk, Punjab, Gujarat ve Uttar Pradesh eyaletlerinde seçime hazırlanan BJP için hassas bir dönemde yaşanıyor.
Protestolar, Hindistan’ın parçalanmış muhalefetine hükümete baskı kurmak için önemli bir fırsat sundu.
Bose, muhalefetin gençlerin öfkesini sandıkta başarıya dönüştürmesinin, BJP karşısında ortak bir cephe sunma kabiliyetine bağlı olacağını ekledi.
Analistlere göre Modi, sokakların yanı sıra dijital alanda da zemin kaybetti. Protestolar, BJP’nin artık tek başına hakimiyet kuramadığı ve hızla değişen dijital ortamı gözler önüne serdi.
Michigan Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Joyojeet Pal, “Hükümet ağ gücünü en üst düzeye çıkarmaya odaklandı ancak algoritmaların değişim biçimine dikkat etmedi” dedi.
Çarşamba günü itibarıyla BJP’nin Instagram hesabı 9,6 milyon takipçiye sahipken, yalnızca mayıs ayında kurulan CJP’nin takipçi sayısı 26 milyonu aştı.
İktidar partisi anlatıyı kontrol etmek yerine Instagram ve X platformlarında yayılan reel ve meme dalgasıyla karşı karşıya kaldı.
Bu eğilim, toplumsal muhalefetin özellikle Z kuşağı arasında internet kültürü tarafından nasıl şekillendirildiğini gösteriyor.
Genç kitleye ulaşmayı hedefleyen Modi, dikey formatta çekilmiş selfie tarzı iki video yayımlayarak sınav sızıntılarına karışanlara karşı daha sert tedbirler alınacağı sözünü verdi.
Bu format, Modi’nin alışılagelmiş senaryolu kayıtlarından bir sapma oluşturdu. Ancak videoların kendisi internette yeni bir alay konusu haline geldi.
Pal, bu durumun dijital mecraların hükümete yönelik eleştirilerin hızla yayıldığı temel alanlardan birine dönüştüğünü gösterdiğini belirtti.
Pal, AFP’ye yaptığı açıklamada, “Sosyal medya artık Hindistan’daki en küçük kasabalara kadar ulaştı ve genç Hindistanlılar arasında neredeyse evrensel bir kullanıma sahip. Hükümeti eleştirecek alanlar azaldıkça, açılan her alan muhalefet için kilit bir mecraya dönüşüyor” dedi.
